Działanie a bezczynność: liczba dla każdego wyboru
Rozpoczęcie terapii pary / małżeńskiej vs rezygnacja z terapii pary
Jeśli działasz
Uczęszczał na terapię pary
27%
Jeśli nie działasz
Nie szukał terapii pary
33%
Co najmniej jedna liczba jest oszacowaniem pośrednim, a nie zmierzonym odsetkiem żalu. Sposób wyliczenia każdej liczby opisujemy niżej.
Rodzina
Ostatnio sprawdzono 2026-05-22
Jakość dowodów 4.38/5
Ocena recenzji w ośmiu wymiarach względem
rubryki jakości
. Każdy wymiar oceniony w skali 1–5.
D1 Weryfikacja źródeł
5/5
D2 Autorytet i niezależność źródeł
5/5
D3 Dokładność wskaźnika żalu
4/5
D4 Porównywalność źródeł
2/5
D5 Wzorzec Gilovicha
5/5
D6 Jakość tekstu
5/5
D7 Kompletność zastrzeżeń
5/5
D8 Jakość próby
4/5
Średnia4.38/5
Dane pośrednie: dla tej decyzji co najmniej jedna liczba pochodzi z miary pośredniej, takiej jak skutki, zadowolenie albo zamiar, albo z oszacowania redakcji, a nie z badania pytającego wprost o żal. Opisy obu stron poniżej mówią, jak powstała każda liczba.
Jeśli działasz
Uczęszczał na terapię pary
27%
~27% par uczęszczających na terapię jest w separacji lub po rozwodzie w ciągu 5 lat (wskaźnik zastępczy oparty na wyniku, nie pomiar żalu)
Poważnie skłócone małżeństwa zapisane do randomizowanych badań kontrolowanych terapii par (amerykańskie próby kliniczne)
5-letnia obserwacja po zakończeniu leczenia
Jeśli nie działasz
Nie szukał terapii pary
33%
~33% pierwszych małżeństw kończy się separacją lub rozwodem w ciągu 10 lat (strukturalna dolna granica CDC/NCHS, wskaźnik zastępczy żalu z zaniechania)
Pierwsze małżeństwa w USA śledzone podłużnie w National Survey of Family Growth; użyte jako strukturalna dolna granica rozpadu związków par w kryzysie, które nie szukają terapii
10-letnie prawdopodobieństwo rozpadu pierwszego małżeństwa (NSFG); przekrojowe badanie Grow Therapy/YouGov (n=2 514) jako kontekst szukania pomocy
Liczba dla każdego wyboru (miarę opisano na stronie)
Uczęszczał na terapię paryNie szukał terapii pary
27%33%
Powiązane decyzje
Semantycznie podobne decyzje — ten sam obszar, inne kompromisy.
Wśród par, które w najbardziej rygorystycznym dostępnym badaniu z randomizacją podjęły terapię par, po 5 latach obserwacji 26–28% było w separacji lub po rozwodzie, a trwałą, istotną klinicznie poprawę wykazało tylko 48% (Christensen i in., 2010, n = 134 par z przewlekłym kryzysem). Spośród dorosłych Amerykanów ogółem 66% nigdy nie korzystało z terapii par ani tego nie rozważało (Grow Therapy/YouGov, grudzień 2025, n = 2514). W skali kraju około jedna trzecia pierwszych małżeństw kończy się separacją lub rozwodem w ciągu 10 lat (CDC/NCHS, National Survey of Family Growth). To strukturalna dolna granica szkody, jaka grozi parom w kryzysie, które z terapii nie korzystają, bo w tej podgrupie pogorszenie jest jeszcze częstsze. Porównanie obu stron konsekwentnie wskazuje, że przewagę ma zaniechanie: pary, które nie szukają pomocy, rzadko poprawiają relację samodzielnie, a kryzys w związku pogłębia się przez 2,68 roku (Doherty i in., 2021, n = 270), które przeciętna para szukająca pomocy czeka przed rozpoczęciem terapii. Tym bardziej dotyczy to znacznie większej grupy, która nie trafia tam nigdy.
Dane po stronie działania wymagają uważnej lektury. Do badania Christensena rekrutowano pary z poważnym, przewlekłym kryzysem, które zgłosiły się na ochotnika do klinicznego programu badawczego. Była to próba zmotywowana do szukania pomocy i o dużym nasileniu problemów, mało prawdopodobne, by odzwierciedlała pełne spektrum par korzystających z terapii w codziennej praktyce klinicznej. Wiele spośród 26–28% par, które rozwiodły się w ciągu 5 lat, zgłosiło się na terapię właśnie po to, by poradzić sobie z już rozpadającym się związkiem. Wynik ankiety Grow Therapy, według którego 56% rozwiedzionych osób korzystających z terapii opisało ją jako „ostatnią próbę zapobieżenia rozstaniu”, sugeruje, że uczestnictwo miało cel, a nie było obciążone żalem. Jednocześnie tylko 56% par, które pod koniec leczenia wykazały istotną klinicznie poprawę, utrzymało ją po 5 latach (Baucom i in., 2015), co potwierdza, że u znacznej mniejszości zyski nie są trwałe. Wskaźnik zastępczy po stronie działania, 27%, to bezpośrednio zmierzony odsetek separacji lub rozwodów. Ponieważ trwałą poprawę wykazało tylko 48% par, prawdopodobnie zaniża on żal mierzony wynikami, a nie go zawyża.
Stronę zaniechania trudniej zmierzyć wprost, bo żadne duże badanie nie pyta osób, które nigdy nie korzystały z terapii, czy żałują tej decyzji. Wskaźnik zastępczy 33% po tej stronie to prawdopodobieństwo, że pierwsze małżeństwo zakończy się separacją lub rozwodem w ciągu 10 lat, według CDC/NCHS National Survey of Family Growth. Przyjęto je jako ostrożną strukturalną dolną granicę: pary w kryzysie, które nie otrzymują żadnej pomocy, rzadko poprawiają relację samodzielnie, więc rzeczywisty odsetek pogorszeń lub rozpadów wśród takich par jest wyższy niż ta liczba dla wszystkich pierwszych małżeństw. Przewagi zaniechania o 6 punktów procentowych nie należy czytać jako dokładnej wielkości efektu: niepewność po stronie zaniechania jest duża, a prawdziwy odsetek dla par w kryzysie, które nie korzystają z terapii, jest prawdopodobnie wyraźnie wyższy niż 33%. Oba szacunki mają wspólne ograniczenie: odzwierciedlają wyniki, a nie żal. Dane systematycznie pomijają pary, które były w kryzysie, nie szukały pomocy, a potem doświadczyły poprawy relacji i cieszą się, że na terapię nie poszły.
Źródła: działanie
Rejestr twierdzeń
Każda liczba poniżej jest tym, co podało dane źródło — z dosłownym cytatem, na którym się oparliśmy, i sposobem, w jaki doszliśmy do naszej wartości. Kliknij dowolny link, żeby zweryfikować bezpośrednio.
2/2 źródeł niezależnie zweryfikowanych słowo w słowo z podanym źródłem
[1]Journal of Consulting and Clinical Psychology — Marital Status and Satisfaction Five Years Following a Randomized Clinical Trial Comparing Traditional Versus Integrative Behavioral Couple Therapy
Zweryfikowane
Recenzowane naukowo
Po 5 latach obserwacji 25,7% par z IBCT i 27,9% par z TBCT było w separacji lub rozwiedzionych; 48% (średnia łączna) wykazało istotną klinicznie poprawę; wielkości efektu d=1,03 (IBCT) i d=0,92 (TBCT) dla satysfakcji w porównaniu z okresem przed terapią
Cytat
“"At 5-year follow-up for marital satisfaction relative to pretreatment, effect sizes were d = 1.03 for IBCT and d = 0.92 for TBCT; 50.0% of IBCT couples and 45.9% of TBCT couples showed clinically significant improvement. … 25.7% of IBCT couples and 27.9% of TBCT couples were separated or divorced."
”
Dane źródłowe z
2010-04-01
Dostęp
2026-05-22
Weryfikacja
Cytat niezależnie pobrany ponownie i potwierdzony słowo w słowo z podanym źródłem podczas naszego audytu ugruntowania.
Obliczenie
Christensen, Atkins, Baucom i Yi (2010), Journal of Consulting and Clinical Psychology, 78(2):225-235. PMID 20350033. Badanie z randomizacją (RCT) na 134 małżeństwach w poważnym i przewlekłym kryzysie, losowo przydzielonych do ~8 miesięcy IBCT lub TBCT. Po 5 latach obserwacji status małżeński ustalono dla wszystkich 134 par; co najmniej jedno z partnerów w 119 parach (89%) wypełniło miary satysfakcji. Łączny odsetek separacji i rozwodów: (25,7 + 27,9) / 2 = 26,8%, zaokrąglone do 0,27. Ta zmierzona wprost częstość separacji i rozwodów jest wskaźnikiem zastępczym żalu po stronie działania. Separacja lub rozwód nie oddaje bezpośrednio żalu: para, która się rozwiodła, może nadal uważać, że rozpoczęcie terapii było słuszną decyzją, a para, która została razem, lecz jest nieszczęśliwa, może głęboko żałować, że w ogóle poszła. Tylko 48% (łącznie) wykazało po 5 latach istotną klinicznie poprawę, więc wskaźnik zastępczy 0,27 prawdopodobnie zaniża odsetek osób żałujących wyniku. Zostawiamy go jako jedyną liczbę zmierzoną wprost, zamiast zawyżać go niezmierzoną poprawką na pogorszenie.
[2]Journal of Family Psychology (PMC) — Prediction of Treatment Response at 5-year Follow-up in a Randomized Clinical Trial of Behaviorally Based Couple Therapies
Zweryfikowane
Recenzowane naukowo
Tylko 56% par, które wykazały istotną klinicznie poprawę w chwili zakończenia terapii, nadal wykazywało poprawę po 5 latach obserwacji; duże zróżnicowanie długoterminowych wyników między parami
Cytat
“"Only 56% of couples who reported clinically significant improvement or recovery at treatment termination also reported clinically significant improvement or recovery at the five year follow-up."
”
Dane źródłowe z
2015-01-01
Dostęp
2026-05-22
Weryfikacja
Cytat niezależnie pobrany ponownie i potwierdzony słowo w słowo z podanym źródłem podczas naszego audytu ugruntowania.
Obliczenie
Baucom, Atkins, Rowe, Doss i Christensen (2015), Journal of Family Psychology, 28(5):711-720. PMC4324126. Ten sam zbiór danych z badania RCT na 134 parach i z 5-letnią obserwacją, co u Christensena i in. (2010). Liczba 56% (z par, które poprawiły się pod koniec terapii, tylko 56% utrzymało poprawę po 5 latach) potwierdza zastrzeżenie o trwałości efektu po stronie działania: nawet wśród par, które zareagowały na terapię, nawroty są częste. Źródło pokazuje, że wskaźnik zastępczy żalu po stronie działania (0,27) może zaniżać żal wynikający z rezultatów, skoro nawet wśród początkowo reagujących na terapię pogorszenie jest częste. Samo to badanie nie dostarcza niezależnego źródła liczby 0,27.
Źródła: bezczynność
Rejestr twierdzeń
Każda liczba poniżej jest tym, co podało dane źródło — z dosłownym cytatem, na którym się oparliśmy, i sposobem, w jaki doszliśmy do naszej wartości. Kliknij dowolny link, żeby zweryfikować bezpośrednio.
[1]Grow Therapy / YouGov — 2026 Couples Therapy Survey: Growing Stronger Together
Źródło referencyjne
Ankieta na 2 514 dorosłych Amerykanach (YouGov, grudzień 2025): 66% nigdy nie uczestniczyło w terapii par i nigdy jej nie rozważało; 56% rozwiedzionych osób, które były na terapii, opisało ją jako ostatnią próbę zapobiegnięcia rozstaniu; 19% po terapii uznało, że ich związek nie nadaje się już do utrzymania
Cytat
“Currently, 66% of people have never attended couples therapy and have not even considered it. [...] Among divorced adults who went to therapy, 56% did so as a final attempt to prevent a split — compared to just 23% of the general population. 71% of people who have attended couples therapy saw improvement in their relationship. [...] only 19% of respondents realized their relationship was no longer sustainable after attending.
”
Dane źródłowe z
2025-12-22
Dostęp
2026-05-22
Obliczenie
Panel internetowy Grow Therapy / YouGov, n=2 514 dorosłych Amerykanów w wieku 18+, badanie terenowe 18–22 grudnia 2025, ważone tak, by reprezentowało dorosłą populację USA. Ankieta ustala kontekst szukania pomocy po stronie zaniechania: 66% dorosłych Amerykanów nigdy nie uczestniczyło w terapii par i nigdy jej nie rozważało, a 19% osób, które w niej uczestniczyły, uznało, że ich związek nie nadaje się już do utrzymania. Ankieta nie podaje odsetka rozwodów ani żalu wśród osób, które nie korzystały z terapii, więc sama nie wystarcza do ustalenia wskaźnika zastępczego po stronie zaniechania. Odsetek żalu z zaniechania (0,33) opiera się zatem na badaniu CDC/NCHS National Survey of Family Growth (dodanym niżej jako źródło towarzyszące): prawdopodobieństwo, że pierwsze małżeństwo zakończy się separacją lub rozwodem w ciągu 10 lat, wynosi 33%. Tę zmierzoną wprost krajową częstość rozpadu przyjmujemy jako strukturalną dolną granicę wyniku zaniechania. Ponieważ pary w kryzysie, które nigdy nie szukają terapii, rozpadają się częściej niż ogół pierwszych małżeństw (zob. zastrzeżenia), 0,33 jest ostrożną dolną granicą, a nie szacunkiem centralnym. Żadna wielka ankieta nie pyta wprost osób, które nie korzystały z terapii, czy żałują, że jej nie podjęły. Wskaźnik zastępczy zaniechania podstawia więc mierzalny wynik, czyli rozpad związku, w miejsce niezmierzonego żalu.
[2]CDC / National Center for Health Statistics — Cohabitation, Marriage, Divorce, and Remarriage in the United States (NCHS, National Survey of Family Growth)
Raport rządowy
Prawdopodobieństwo, że pierwsze małżeństwo zakończy się separacją lub rozwodem, wynosi 20% w ciągu 5 lat i 33% w ciągu 10 lat (National Survey of Family Growth)
Cytat
“"After 5 years, 20 percent of all first marriages have disrupted, due to either separation or divorce. After 10 years, one-third of first marriages have disrupted (table 21)."
”
Dane źródłowe z
2002-07-01
Dostęp
2026-07-10
Obliczenie
CDC/NCHS, Vital and Health Statistics Series 23, Number 22 (lipiec 2002), „Cohabitation, Marriage, Divorce, and Remarriage in the United States”, na podstawie National Survey of Family Growth z 1995 r. (cykl 5, kobiety w wieku 15–44 lat w chwili wywiadu), odczytane z samego raportu. Prawdopodobieństwo separacji lub rozwodu pierwszego małżeństwa w ciągu 10 lat, 33%, jest użyte wprost jako wskaźnik zastępczy żalu po stronie zaniechania (0,33): zmierzony w skali kraju rozpad związku jako strukturalna dolna granica szkody doświadczanej przez pary, które nie szukają terapii. To rozstrzygająca liczba, która zastępuje wyświetlaną wcześniej wartość 0,42, opartą na niecytowanym szacunku „~39–42%”, którego nie ma w źródłach tego wpisu. Pary w kryzysie, które nie korzystają z terapii (podgrupa najbardziej istotna dla tej decyzji), rozpadają się częściej niż średnia dla wszystkich pierwszych małżeństw, więc 0,33 jest ostrożną dolną granicą, a nie szacunkiem centralnym dla tej grupy.
[3]Journal of Marital and Family Therapy (Wiley) — How long do people wait before seeking couples therapy? A research note
Recenzowane naukowo
Pierwsze badanie na dużej próbie dotyczące opóźnienia: średnio 2,68 roku od początku poważnych problemów w związku do rozpoczęcia terapii par (N=270 par); większość zaczynała w ciągu 2 lat, co podważa często powtarzaną, lecz niepotwierdzoną liczbę 6 lat
Cytat
“"We found an average interval of 2.68 years from onset of problems and entering couples therapy, with the great majority of couples entering therapy within two years."
”
Dane źródłowe z
2021-01-06
Dostęp
2026-05-22
Obliczenie
Doherty WJ, Harris SM, Hall EL, Hubbard AK (2021), Journal of Marital and Family Therapy, 47(4):882-890. doi: 10.1111/jmft.12479. PMID 33411353. N=270 par uczestniczących w terapii par, N=101 osób w terapii indywidualnej z powodu problemów w związku. Badanie włączono jako źródło potwierdzające po stronie zaniechania, bo średnie opóźnienie 2,68 roku pokazuje, że nawet pary, które w końcu szukają pomocy, robią to po długim okresie nierozwiązanego kryzysu. Dla znacznie większej grupy par w kryzysie, które nigdy nie szukają terapii (66% według ankiety Grow Therapy/YouGov), okres nierozwiązanego kryzysu jest nieokreślony. To wspiera kierunek żalu z zaniechania: odkładanie pomocy lub jej brak to najczęstsze zachowanie, a nagromadzony okres pogarszania się związku przed rozpoczęciem terapii (lub bez niej) jest najbardziej prawdopodobnym źródłem żalu z zaniechania.
Zastrzeżenia
Pomiary zastępcze po obu stronach. Żadna ze stron nie opiera się na bezpośrednim badaniu żalu. Wskaźnik po stronie działania (0,27) to bezpośrednio zmierzony łączny odsetek separacji i rozwodów z 5-letniej obserwacji RCT Christensena i in., obejmującego 134 poważnie i przewlekle skłócone małżeństwa ((25,7 + 27,9) / 2 = 26,8%, zaokrąglone do 0,27). Rozwód nie jest równoznaczny z żalem z powodu uczestnictwa w terapii: pary, które podjęły terapię właśnie po to, by przejść przez separację w zdrowy sposób, mogą nie żałować, a 56% rozwiedzionych uczestników terapii w badaniu Grow Therapy, którzy opisali ją jako „ostatnią próbę”, wskazuje na celowe uczestnictwo, a nie naiwność. Wskaźnik po stronie zaniechania (0,33) to wyznaczone w National Survey of Family Growth (CDC/NCHS) prawdopodobieństwo, że pierwsze małżeństwo zakończy się separacją lub rozwodem w ciągu 10 lat (33%), użyte jako strukturalna dolna granica rozpadu związków u par, które nie szukają terapii. Wśród par w kryzysie, które nie korzystają z terapii, odsetki rozpadu są wyższe niż ta średnia dla wszystkich pierwszych małżeństw, więc 0,33 to ostrożna dolna granica, a nie centralne oszacowanie dla tej grupy. Żadne duże, ogólnokrajowo reprezentatywne badanie nie mierzy bezpośrednio żalu wśród par, które nigdy nie szukały terapii, więc ten wskaźnik zastępczy nieuchronnie łączy brak szukania pomocy ze szkodą dla związku, a te dwa zjawiska są skorelowane, ale nie tożsame. Obu populacji nie da się bezpośrednio porównać: strona działania opiera się na RCT obejmującym 134 przewlekle i poważnie skłócone pary, które zgłosiły się do badania klinicznego (próba wyselekcjonowana, zmotywowana do szukania pomocy, w silnym kryzysie), a strona zaniechania jest wyprowadzona z populacji dorosłych w USA, w tym par, których związki nie są w ostrym kryzysie. Próba Christensena i in. może zawyżać pogorszenie po stronie działania w porównaniu z rzeczywistymi próbami klinicznymi; z kolei dolna granica 0,33 prawdopodobnie zaniża pogorszenie w podgrupie par w kryzysie, której ta decyzja najbardziej dotyczy. Ten wpis różni się od wpisu o terapii indywidualnej: terapia par wymaga jednoczesnego udziału obojga partnerów, jest przeciwwskazana przy aktywnej przemocy domowej i ma inną bazę dowodową oraz inny mechanizm zmiany. Ustalenie Doherty'ego i in. (2021), że pary czekają z rozpoczęciem terapii średnio 2,68 roku (a nie szeroko cytowane, niepoparte dowodami sześć lat), nieco osłabia ujęcie po stronie zaniechania: typowa para szukająca pomocy nie czeka w nieskończoność, choć większość par w kryzysie nigdy pomocy nie szuka.